του Αντώνη Αντωνίου

Συγκρατημένα αισιόδοξος για την πορεία της ελληνικής οικονομίας εμφανίζεται ο επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας για την περιοχή της Ανατολικής Ευρώπης, Ντιρκ Ρέινερμαν (φώτο), ο οποίος επισκέφθηκε την Κύπρο στο πλαίσιο του Συνεδρίου του Economist και η «Κ» είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει μαζί του. Αναγνωρίζει πως θα χρειαστεί αρκετός χρόνος για βελτίωση της κατάστασης στην Ελλάδα και οι Ελληνες πολίτες το γνωρίζουν αυτό από πρώτο χέρι. Γι’ αυτό, σημειώνει, και η εμπιστοσύνη που επιδεικνύουν προς την πολιτεία είναι πολύ μικρή.

«Είναι σημαντικό για την πολιτεία να κερδίσει ξανά αυτό το κοινωνικό κεφάλαιο και να το θέσει σε ανοδική πορεία» τόνισε μιλώντας στην «Κ» και πρόσθεσε πως από τη δική τους εμπειρία βλέπουν ότι τα υπουργεία της χώρας στελεχώνονται από μορφωμένα άτομα με γνώσεις και εξειδίκευση. Το πρόβλημα, κατά τον ίδιο, εντοπίζεται στα ίδια τα υπουργεία και συγκεκριμένα στον τρόπο λειτουργίας τους.

«Υπάρχουν άτομα με σημαντική εξειδίκευση, αλλά δεν είναι τα ίδια άτομα που λαμβάνουν τις αποφάσεις, δεν έχουν τέτοια εξουσιοδότηση. Η πολιτεία πρέπει να αποδείξει πως μπορεί να υπηρετήσει καλύτερα τους πολίτες και η βελτίωση της λειτουργικότητας των υπουργείων είναι μία πρόκληση που θα πρέπει να κερδίσει η ελληνική κυβέρνηση. Είναι κάτι που έγινε σε άλλες χώρες ειδικά της Ανατολικής Ευρώπης και ειδικότερα στα Βαλτικά κράτη».

Το πλαίσιο

Επιπροσθέτως σχολίασε πως η ύπαρξη ενός μακροοικονομικού και δημοσιονομικού πλαισίου είναι προαπαιτούμενο για να επέλθει ανάπτυξη και γι’ αυτό, μετά τη συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και δανειστών, επικρατεί αισιοδοξία. Από την άλλη πλευρά, και το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης φέρει, κατά τον κ. Ρέινερμαν, τη δική του βαρύνουσα σημασία.

Οπως τονίζει, «η Παγκόσμια Τράπεζα συνεργάζεται με τις ελληνικές αρχές σε σχέση με την εισαγωγή του Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης. Στόχος είναι όπως το επόμενο ημερολογιακό έτος να ξεκινήσει η εφαρμογή του προγράμματος σε εθνικό επίπεδο αν και η πλήρης εφαρμογή του θα χρειαστεί περισσότερο χρόνο. Το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης να στηρίξει τις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού και τους πιο φτωχούς. Είναι σημαντικό για εμάς να αντιμετωπίσουμε τα φαινόμενα φτώχειας που υπάρχουν σήμερα στην Ελλάδα. Με τα επίπεδα ανεργίας που επικρατούν, με πολλά άτομα της μεσαίας τάξης να βρίσκονται πλέον σε κατάσταση φτώχειας, το ζήτημα είναι πολύ σημαντικό». Υπενθυμίζεται ότι το Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης θα διατίθεται στους δικαιούχους, οι οποίοι για το 2016 ενδέχεται να επιλεγούν σε εθνικό δίκτυο, με βάση το φορολογητέο εισόδημα, μέσω της Κάρτας Αλληλεγγύης, ενώ ένα μικρό ποσοστό θα αφορά καταβολή σε χρήμα (ρευστό).

Η Κηφισιά

Κατέχοντας βαθιά γνώση για τα της Ελλάδας, ο επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας για την Αν. Μεσόγειο σχολίασε δηκτικά και την κατάσταση που επικρατεί σε περιοχές όπως είναι η Κηφισιά σήμερα, στην οποία όπως λέει «υπάρχουν άνθρωποι που δεν μπορούν πλέον να συντηρούν τα σπίτια τους και να πληρώνουν λογαριασμούς και αυτό είναι πραγματικό απίστευτο. Γνώριζα τα δεδομένα της Κηφισιάς πριν από 20 χρόνια και είναι πολύ διαφορετικά σήμερα αν και θεωρητικά πρόκειται για μία από τις πιο πλούσιες περιοχές». Τονίζει όμως σε αυτό το σημείο πως η κοινωνική πρόνοια στην Ελλάδα διαχρονικά δεν ήταν στοχευμένη, ενώ το επίπεδο των ποσών για κοινωνικές δαπάνες δεν είναι υπερβολικό, κατά τον κ. Ρέινερμαν, οπότε και «το πρόβλημα έγκειται στο γεγονός πως τα ποσά αυτά δεν δίδονταν στοχευμένα. Αυτό που θέλουμε να κάνουμε είναι να δημιουργηθούν εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια ώστε να διασφαλίζεται ότι τα χρήματα πηγαίνουν στα σωστά άτομα».

Παραδέχθηκε, πάντως, πως στην κατάσταση που είναι σήμερα η Ελλάδα, είναι δύσκολο να εντοπίσεις ποια άτομα δεν δικαιούνται κρατική στήριξη, αφού όλοι υποφέρουν, «αλλά σε μερικά χρόνια όταν η οικονομία ανακάμψει, θέλεις να είσαι σίγουρος ότι τα χρήματα αυτά πάνε εκεί που πρέπει», κατέληξε.

Η ανεργία

Το μείζον πρόβλημα της ανεργίας στη χώρας ήταν βασικό στη συζήτηση που είχε η «Κ» με τον κ. Ρέινερμαν, ζήτημα το οποίο δεν δίστασε να χαρακτηρίσει καταστροφικό. «Οταν μία χώρα έχει νεανική ανεργία της τάξης του 60%-70%, αυτό αποτελεί την απόλυτη καταστροφή. Ειδικά όταν αυτό αφορά μία χώρα που βρίσκεται στο κέντρο της Ευρώπης. Είναι πραγματικά κακή οικονομική πολιτική που δημιουργεί μία χαμένη γενιά που θα επηρεάσει τις προοπτικές ανάπτυξης», δήλωσε επί του θέματος.

Από την άλλη, αποκάλυψε πως αυτήν την περίοδο είναι σε επικοινωνία με το αρμόδιο υπουργείο όσον αφορά την καταγραφή των δεδομένων για την ακίνητη περιουσία, αλλά και σε σχέση με τον πολεοδομικό σχεδιασμό. «Η κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι χρήζει αναδιάρθρωσης το σύστημα και ζήτησε τη βοήθειά μας σε σχέση με αυτό το θέμα» δήλωσε, ενώ τόνισε, παράλληλα, ότι προηγουμένως η Παγκόσμια Τράπεζα είχε εμπλοκή και στη διαδικασία διαμόρφωσης του πλαισίου αδειοδότησης επενδύσεων.

Οπως εξήγησε, το πλαίσιο βασίζεται σε δύο πολύ βασικές αρχές. Η πρώτη αφορά τον τρόπο διαχείρισης των αιτήσεων με βάση το επίπεδο κινδύνου που περιλαμβάνουν. Για παράδειγμα, μία επένδυση χαμηλού κινδύνου θα πρέπει να μπορεί να λειτουργήσει την επόμενη μέρα. Το δεύτερο αφορά την αλλαγή των δεδομένων σε σχέση με τον έλεγχο, ώστε το κράτος να μη ζητάει εκ των προτέρων τη λήψη μέτρων που μπορεί και να μην είναι αναγκαία, αλλά εκ των υστέρων να μπορεί να έρθει και να επιβάλει την εφαρμογή τους, εφόσον διαφανεί ότι αυτό είναι αναγκαίο. «Με αυτόν τον τρόπο, μια ξενοδοχειακή επιχείρηση, για παράδειγμα, δεν θα χρειάζεται δεκαπέντε χρόνια για να λειτουργήσει», δήλωσε χαρακτηριστικά. Ο κ. Ρέινερμαν περιέγραψε αυτές τις αλλαγές ως ιδιαίτερα σημαντικές, αφού στόχο έχουν να απαλλάξουν, όπως λέει, τον ιδιωτικό τομέα από τα ρυθμιστικά εμπόδια, χωρίς όμως να θέτουν σε κίνδυνο το δημόσιο καλό, αφού το κράτος θα μπορεί και πάλι να παρέμβει όπου είναι αναγκαίο.

Υπέρ όλων η λύση του Κυπριακού

Οσον αφορά τις συνομιλίες για λύση του κυπριακού προβλήματος, ο κ. Ρέινερμαν σχολίασε πως σε τέτοια περίπτωση, τα πλεονεκτήματα θα υπερκαλύψουν τα μειονεκτήματα «και δεν το λέω ως προπαγάνδα αλλά από την εμπειρία άλλων χωρών». Υπάρχουν τόσο πολλές διαταραχές στο νησί λόγω της κατάστασης που δημιουργήθηκε, που αν εξουδετερωθούν, η αναπτυξιακή ώθηση θα είναι τεράστια, πρόσθεσε. Η πρόσβαση στην τουρκική αγορά για τους Ελληνοκύπριους και αντίστοιχα η πλήρης πρόσβαση των Τουρκοκυπρίων στην Ευρωπαϊκή Ενωση είναι ιδιαίτερα σημαντικά στοιχεία.

Παραδέχεται πάντως πως είναι δεδομένο ότι θα υπάρξει ένα αρχικό κόστος που θα πρέπει να καλυφθεί, τονίζοντας τη σημασία τού να επιτευχθεί λύση οικονομικά βιώσιμη. Η λύση, εξήγησε, δεν πρέπει να συνεπάγεται αύξηση φόρων για κάλυψη του κόστους του μεγαλύτερου κρατικού τομέα που θα δημιουργηθεί. «Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να βελτιωθεί η λειτουργικότητα του δημόσιου τομέα». Χωρίς να κρύβεται πίσω από τις λέξεις, σχολιάζει πως είναι δεδομένο ότι τομείς της επιχειρηματικότητας θα επηρεαστούν, αλλά αυτό είναι μόνο μία μικρή παράμετρος του όλου θέματος. «Πρέπει να περάσει το πολιτικό μήνυμα στον επιχειρηματικό κόσμο και όχι μόνο, πως ακόμα κι αν κάποιοι επηρεαστούν αρνητικά θα τύχουν στήριξης και δεν θα εγκαταλειφθούν αβοήθητοι».

Αναδημοσίευση από την "Καθημερινή" 15/11/2015